Cé is féidir glaoch le haghaidh seirbhís ghiúiré
Más saoránach Éireannach thú atá os cionn 18 mbliana d'aois agus má tá tú ar Chlár na dToghthóirí do Dháil Éireann, tá tú incháilithe do sheirbhís ghiúiré a dhéanamh mura bhfuil tú neamh-incháilithe nó dícháilithe.
Neamh-incháilithe
Níl roinnt daoine i dteideal glao chun seirbhíse toisc go bhfuil a gcuid post ró-dlúth leis an gcóras ceartais.
Áirítear leis sin:
- breithiúna
- cróinéirí
- an tArd-Aighne agus baill dá bhfoireann
- an Stiúrthóir Ionchúiseamh Poiblí agus baill dá bhfoireann
- baill den Gharda Síochána
- abhcóidí agus aturnaetha cleachtacha, foireann dlí, agus fostaithe na Seirbhíse Cúirte
- oifigigh phríosúin, foireann eile phríosúin, agus daoine ar choistí cuartaíochta príosún nó áiteanna coinneála
- Fostaithe na Seirbhíse Promhaidh agus Leasa
- daoine atá fostaithe i saotharlanna fóiréinseacha
- baill d'Óglaigh na hÉireann atá ag fónamh, lena n-áirítear Seirbhís Altranais an Airm agus na hÓglaigh Cúltaca (le linn aon tréimhse ina bhfuil siad ag fáil pá as aon seirbhís nó dualgas mar chomhalta de na hÓglaigh Cúltaca)
- Uachtarán na hÉireann – Uachtarán na hÉireann.
Dícháilithe
Dícháilítear daoine ó sheirbhís a dhéanamh más rud é:
- go bhfuil ciontuithe coiriúla reatha nó roimhe seo ag duine, de ghnáth ní féidir leo fónamh ar ghiúiré NÓ
- gur chuir sé isteach aon chuid de phianbhreith phríosúnachta nó choinneála 3 mhí nó níos mó le 10 mbliana anuas.
Díolúine mar cheart
Ciallaíonn sé sin go bhfuil tú incháilithe do sheirbhís ghiúiré, ach is féidir leat a iarraidh go scaoilfí thú mar gheall ar do chúinsí.
Is féidir le daoine sna catagóirí thíos a iarraidh go ndéanfaí iad a shaoradh, ach is féidir leo fónamh ar ghiúiré freisin má roghnaíonn siad déanamh amhlaidh.
Áirítear leis sin:
- Daoine os cionn 65 bliain d'aois
- Príomhoide nó príomhoide coláiste, ollscoile, scoile nó institiúide oideachais eile
- Mic léinn lánaimseartha
- Foireann teagaisc – má dheimhníonn an príomhoide go ndéanann an ball foirne lena mbaineann seirbhísí riachtanacha nach féidir le duine eile a dhéanamh go héasca, nó nach féidir a chur siar
- Lia-chleachtóirí, fiaclóirí, altraí, cnáimhseacha, tréidlianna nó cógaiseoirí atá ag cleachtadh
- Daoine in Ord Beannaithe nó a bhíonn ina ministirí rialta d'aon reiligiún, nó baill d'ord reiligiúnach a chónaíonn i mainistir, i gclochar nó i bpobal creidimh eile
- Comhaltaí de cheachtar Teach den Oireachtas nó den Chomhairle Stáit
- An tArd-Reachtaire Cuntas agus Ciste
- Cléirigh Dháil Éireann nó Sheanad Éireann
- Comhaltaí foirne de cheachtar Teach den Oireachtas – má dheimhníonn an Cléireach go ndéanann an ball foirne lena mbaineann seirbhísí riachtanacha práinneacha a bhfuil tábhacht phoiblí ag baint leo agus nach féidir le duine éigin eile a dhéanamh go héasca, nó nach féidir a chur siar
- Ceann Roinne Rialtais agus aon státseirbhíseach – má dheimhníonn an Ceann Roinne go ndéanann an ball foirne lena mbaineann seirbhísí riachtanacha práinneacha lena mbaineann tábhacht phoiblí nach féidir le duine eile a dhéanamh go héasca, nó nach féidir a chur siar
- Príomh-Oifigeach údaráis áitiúil, boird sláinte nó údaráis chuain agus aon fhostaí de chuid na n-údarás sin – má dheimhníonn an Príomh-Oifigeach go ndéanann an comhalta foirne lena mbaineann seirbhísí riachtanacha práinneacha lena mbaineann tábhacht phoiblí nach féidir le duine eile a dhéanamh go héasca, nó nach féidir a chur siar
- Rúnaí Choimisinéirí Soilse na hÉireann agus aon bhall foirne de chuid an Choimisiúin – má dheimhníonn an rúnaí go ndéanann an ball foirne lena mbaineann seirbhís riachtanach nach féidir le duine eile a dhéanamh go héasca, nó nach féidir a chur siar
- Máistir Soithí, píolótaí cuícheadúnaithe agus ceannasaithe aerárthaí cuícheadúnaithe
- Daoine a d'fhóin ar ghiúiré nó a d'fhreastail ar sheirbhís ghiúiré le trí bliana anuas agus ar shaor an breitheamh a bhí i gceannas ar an gcás atá i gceist iad ó sheirbhís ghiúiré.
Gach díolúine eile
Mura féidir leat seirbhís ghiúiré a dhéanamh, is féidir leat a iarraidh go scaoilfí thú. Níor cheart duit é sin a dhéanamh ach amháin i gcúinsí eisceachtúla, mar shampla:
- má tá tinneas nó míchumas tromchúiseach ort a chuireann cosc ort seirbhís ghiúiré a dhéanamh
- is cúramóir lánaimseartha thú do dhuine a bhfuil tinneas nó míchumas air
- is tuismitheoir nua thú agus ní féidir leat cúram leanaí malartach a shocrú
- tá tú féinfhostaithe agus bheadh tionchar tromchúiseach ag seirbhís ghiúiré ar do ghnó
Is féidir leat a iarraidh freisin go scaoilfí ó sheirbhís ghiúiré thú má rinne tú é le 3 bliana anuas.
Conas iarratas a dhéanamh le díolúine a fháil
Más mian leat iarratas a dhéanamh ar scaoileadh ó sheirbhís ghiúiré, ní gá ach freagra a thabhairt ar do thoghairm ghiúiré ar líne nó tríd an bpost agus cóipeanna de dhoiciméid atá agat a chur i gceangal a chruthaíonn an fáth ar gá tú a scaoileadh.
Ní féidir tú a scaoileadh ó sheirbhís ghiúiré ar an bhfón. Ní féidir le duine eile (fostóirí san áireamh) iarratas a dhéanamh ar do shon, ach amháin i gcásanna eisceachtúla.
Foghlaim níos mó faoi conas a láimhseáilimid sonraí pearsanta.